Przydrożne aleje Warmii i Mazur są jednym z najbardziej charakterystycznych elementów krajobrazu regionu. Ministerstwo Klimatu i Środowiska podkreśla, że ich zachowanie to nie tylko kwestia estetyki, lecz realna inwestycja w bezpieczeństwo – od klimatycznego i wodnego po militarne.
Aleje jako naturalna infrastruktura bezpieczeństwa
Resort klimatu zwraca uwagę, że zadrzewienia przydrożne pełnią funkcje, których nie da się szybko zastąpić. Dojrzałe drzewa:
- obniżają temperaturę otoczenia podczas fal upałów,
- chronią drogi przed wiatrem i zawiewaniem śniegu,
- ograniczają erozję gleb i zatrzymują wodę w krajobrazie,
- tworzą korytarze ekologiczne dla zwierząt.
Ministerstwo Obrony Narodowej potwierdza również ich znaczenie dla bezpieczeństwa militarnego: aleje utrudniają obserwację z powietrza, w tym z użyciem dronów, oraz zwiększają odporność infrastruktury na potencjalne zagrożenia.
Negatywne stanowisko RDOŚ w Olsztynie
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie odniosła się negatywnie do dwóch pierwszych wniosków dotyczących wycinki drzew wzdłuż warmińsko‑mazurskich alej. Wnioski o uzgodnienie złożyła gmina Barciany, po tym jak Wojewódzki Zarząd Dróg w Olsztynie wystąpił o zgodę na wycinkę.
Resort klimatu podkreśla, że bezpieczeństwo kierowców nie musi stać w sprzeczności z ochroną drzew. Nowoczesna inżynieria drogowa dysponuje rozwiązaniami, które realnie zmniejszają ryzyko: barierami ochronnymi, odpowiednim oznakowaniem, uspokojeniem ruchu czy egzekwowaniem ograniczeń prędkości.
Zasadą – jak wskazuje MKiŚ – powinno być najpierw poszukiwanie wariantów oszczędzających drzewa, a wycinka jedynie tam, gdzie nie ma alternatywy. Każda ingerencja musi być też powiązana z pełną kompensacją przyrodniczą. Wspólne podejście w tej sprawie resort uzgadnia z MON i Ministerstwem Infrastruktury.
Zielona Tarcza Wschód: ochrona przyrody jako element obronności
Przykładem łączenia celów środowiskowych i bezpieczeństwa jest Zielona Tarcza Wschód – przyrodniczy komponent Programu Tarcza Wschód, rozwijany przez MKiŚ we współpracy z MON. W ramach programu:
- ograniczono zręby zupełne w lasach Skarbu Państwa,
- przygotowano działania odtwarzające ekosystemy wodne,
- wprowadzono projekty renaturyzacyjne w parkach narodowych i regionalnych dyrekcjach ochrony środowiska.
Program obejmuje również działania na terenach leśnych, m.in. rozszerzenie małej retencji nizinnej, inicjatywę „Lasy dla mokradeł” oraz projekt „Wetlands Green Life” na terenach odwodnionych wskutek wieloletnich melioracji.
450 mln zł na renaturyzację i ochronę zadrzewień
Na działania związane z odtwarzaniem mokradeł, małą retencją i ochroną zadrzewień przeznaczono 450 mln zł. Środki – dostępne w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej – trafią do samorządów oraz organizacji pozarządowych.
Źródło: MKiŚ
