Zmiana klimatu w miastach to codzienność. W Krakowie podczas spaceru klimatycznego mieszkańcy przekonali się, że biała parasolka może być skuteczną ochroną przed słońcem – dzięki zjawisku albedo.
Upały w Krakowie – codzienne wyzwanie
Początek lata w Krakowie pokazał, że wysokie temperatury w mieście to nie tylko dyskomfort, ale realne zagrożenie dla zdrowia. Rozgrzane ulice, nagrzane elewacje i wieczory, które nie przynoszą ulgi, to efekt tzw. miejskiej wyspy ciepła. Beton i asfalt pochłaniają energię słoneczną, a następnie oddają ją długo po zachodzie słońca. W centrum miasta temperatura może być nawet o kilka stopni wyższa niż na obrzeżach.
Coraz częściej pojawiają się też noce tropikalne, kiedy temperatura nie spada poniżej 20°C. Organizm nie ma wtedy możliwości regeneracji, co szczególnie zagraża osobom starszym, dzieciom, kobietom w ciąży i przewlekle chorym. Badania wskazują, że długotrwałe narażenie na upały wpływa również na sen, koncentrację, wydajność pracy i zdrowie psychiczne.
Edukacja klimatyczna w praktyce
W ramach projektu LIFE-IP EkoMałopolska Zespół Doradczyń ds. klimatu i środowiska Urzędu Miasta Krakowa prowadzi działania edukacyjne dotyczące adaptacji do zmian klimatu. Podczas jednego ze spacerów klimatycznych w Ogrodzie Botanicznym UJ uczestnicy poznali zjawisko albedo – zdolność powierzchni do odbijania promieniowania słonecznego.
Dzięki kamerze termowizyjnej porównano temperaturę czarnych i białych parasolek. Wyniki były jednoznaczne: jasne powierzchnie odbijają więcej promieniowania, nagrzewają się mniej i zapewniają lepszą ochronę przed słońcem. W ramach „Akcji Parasolkowej” uczestnicy otrzymali białe parasole przygotowane specjalnie z myślą o edukacji klimatycznej. Fundatorem była firma Zurich Insurance – oddział w Krakowie, partner inicjatywy miejskiej Pakt dla klimatu, wspierającej dążenie miasta do neutralności klimatycznej.
Parasolka jako symbol
Biała parasolka to nie tylko praktyczna ochrona przed słońcem, ale także symbol większych działań. Spacery klimatyczne są okazją do rozmowy o tym, jak bezpiecznie funkcjonować w mieście podczas fal upałów – wybierać zacienione trasy, korzystać z terenów zielonych, ograniczać przebywanie na słońcu w godzinach największego nasłonecznienia i pamiętać o nawodnieniu.
Jednak nawet najlepsze indywidualne wybory nie zastąpią dobrze zaprojektowanego miasta. Kraków potrzebuje więcej drzew, zacienionych przestrzeni, przepuszczalnych nawierzchni i rozwiązań opartych na naturze. Kamera termowizyjna pokazała jasno – każdy skrawek cienia ma znaczenie.
Miasto odporne na zmiany klimatu to nie tylko infrastruktura, ale także mieszkańcy świadomi zagrożeń i sposobów ochrony. Dlatego edukacja klimatyczna, jak „Akcja Parasolkowa”, jest dziś jednym z najważniejszych narzędzi adaptacji.
Jak stać się niewidocznym dla słońca? Wystarczy biała parasolka.
Źródło: krakow.pl












