Sahara kojarzy się głównie z upałami i bezkresnymi wydmami, jednak w jej północnych rejonach czasem zdarza się coś zupełnie niezwykłego — opady śniegu. Krótkotrwałe białe pokrywy, na tle złotych wydm, tworzą kontrastowy obraz, a ich pojawienie się jest wynikiem rzadkich, ale możliwych kombinacji niskich temperatur i wilgotnego powietrza. Zjawisko to przyciąga uwagę naukowców i fotografów, pokazując, jak zmienne i nieprzewidywalne potrafią być warunki atmosferyczne w jednym z najbardziej ekstremalnych miejsc na Ziemi.
Sahara jest największą gorącą pustynią świata, obejmującą terytoria 11 krajów północnej Afryki: Algierii, Czadu, Egiptu, Libii, Mali, Mauretanii, Maroka, Nigru, Sahary Zachodniej, Sudanu i Tunezji. Od zachodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, od wschodu z Morzem Czerwonym, od północy z Morzem Śródziemnym, a od południa z sawanną Sahelu.
Biała Sahara: czy na pustyni może padać śnieg?
Choć pustynia kojarzy się głównie z ekstremalnym upałem (często ponad 30-40 °C), zimą notuje się tam także bardzo niskie temperatury, zwłaszcza nocą. Wynika to z nagiej powierzchni terenu i bezchmurnego nieba, które sprzyjają szybkiemu oddawaniu ciepła. W styczniu 2005 roku w Algierii odnotowano rekordowy mróz -14 °C.
Zimowe wzorce cyrkulacji powietrza kierują chłodne i wilgotne masy znad Atlantyku, Morza Śródziemnego, a częściowo także Oceanu Indyjskiego ku północnej Saharze, zwiększając prawdopodobieństwo opadów wzdłuż obrzeży pustyni.
Śnieg w tym regionie jest więc możliwy dzięki zbieżności dwóch czynników. Pierwszym jest silne wychłodzenie zimą, szczególnie na wyżej położonych obszarach Sahary oraz na jej północnych obrzeżach. Drugim jest napływ wilgotnych i chłodnych mas powietrza znad Morza Śródziemnego i Atlantyku. Gdy wilgoć trafia na już wychłodzone powietrze nad pustynią, może dochodzić do kondensacji i zamarzania pary wodnej, w wyniku czego powstają opady śniegu.
Kiedy spadł śnieg na Saharze?
Opady śniegu na Saharze są rzadkie, ale udokumentowane przypadki sięgają ostatnich dekad. Pierwszy szeroko nagłośniony opad śniegu miał miejsce w 1979 roku. Następnie przez niemal czterdzieści lat biały puch nie pojawił się na pustyni, aż do 2016 roku, kiedy to zjawisko powróciło. Od tego momentu śnieg na Saharze obserwuje się praktycznie każdego roku — m.in. w 2016, 2018, 2021, 2022, 2023, 2024 oraz 2025 roku.
Wczoraj, 17 stycznia 2026 roku, Sahara znów została pokryta śniegiem.
Jednym z miejsc, gdzie najczęściej obserwuje się opady śniegu na Saharze, jest algierskie miasteczko Aïn Séfra, zwane „Bramą do Sahary”. Miasto położone w północnej części Sahary, u podnóża Gór Atlas i blisko granicy z Marokiem, doświadczyło w 2017 wyjątkowej zamieci śnieżnej. Zaspy osiągnęły wówczas około jednego metra, a temperatury spadły do – 3 °C.
Nietypowe opady śniegu
W ostatnich latach śnieg pojawiał się w zaskakujących miejscach na świecie. W 2025 r. biały opad pokrył pustynię Atakama w Chile (jedno z najsuchszych miejsc na Ziemi), obejmując wyższe partie terenu, w tym płaskowyż Altiplano. Tego samego roku pustynie północnej Arabii Saudyjskiej, w tym okolice Tabuk i Hail oraz góry jak Jabal Al‑Lawz, zostały pokryte śniegiem po silnej fali chłodu (pierwszy tak rozległy epizod od około 30 lat).
Po raz pierwszy od prawie 25 lat, 7 stycznia 2026 r., centralna część Oujdy, miasta położonego w północno-wschodnim Maroku, została pokryta białą warstwą śniegu.
Takie nietypowe opady od Sahary przez Atakamę po pustynie Arabii, wskazują na rosnącą zmienność warunków pogodowych. Choć pojedyncze wydarzenia nie są dowodem na globalne zmiany klimatu, coraz częstsze i bardziej rozległe epizody ekstremalnego chłodu, wilgoci i nagłych zmian temperatur wpisują się w przewidywania dotyczące zmian klimatu, które mogą zwiększać niestabilność systemów atmosferycznych w różnych regionach świata.
Źródła:
