Ponad 3 tys. ton zeb ranych opakowań po środkach ochrony roślin, 85% poziomu zbiórki i około 70% poziomu recyklingu, to najnowsze wyniki Systemu PSOR za 2025 rok. Polska przekracza cel zbiórki wyznaczony przez europejską branżę ochrony roślin. Należy też do państw, w których systemy zagospodarowania tego typu odpadów działają najdłużej i najskuteczniej. Dane zaprezentowano 17 listopada podczas briefingu prasowego Polskiego Stowarzyszenia Ochrony Roślin (PSOR) w Warszawie.
Rekordowa zbiórka
W 2025 roku w ramach Systemu PSOR zebrano rekordową masę ponad 3 tys. ton opakowań po środkach ochrony roślin, osiągając 85% poziomu zbiórki. Poziom recyklingu wyniósł około 70% w stosunku do masy opakowań wprowadzonych na rynek. Od początku funkcjonowania systemu zagospodarowano już łącznie ponad 37 tys. ton odpadów.
System PSOR działa nieprzerwanie od 22 lat, obejmując swoim zasięgiem cały kraj. Opiera się na współpracy producentów środków ochrony roślin, dystrybutorów i rolników. Ogólnopolska sieć około 4 tys. punktów zbiórki umożliwia użytkownikom środków ochrony roślin zwrot pustych opakowań przez cały rok. System jest bezpłatny zarówno dla rolników, jak i sprzedawców.
– Najnowsze wyniki pokazują, że odpowiedzialność producenta może być realizowana skutecznie, z korzyścią dla środowiska, rolników i całej gospodarki. Przez ponad 2 dekady wspólnie z producentami, dystrybutorami i użytkownikami środków ochrony roślin zbudowaliśmy rozwiązanie, które odpowiada na realne potrzeby polskiego rolnictwa, a jednocześnie pozwala osiągać ambitne cele środowiskowe. Dziś, kiedy w Polsce i Europie kształtują się nowe ramy prawne dotyczące gospodarki opakowaniami, warto czerpać z doświadczeń systemów, które już udowodniły swoją skuteczność. Nie musimy budować wszystkiego od nowa, mamy rozwiązania, które działają i mogą stanowić punkt odniesienia dla dalszych zmian – mówi Małgorzata Bojańczyk, dyrektor generalna Polskiego Stowarzyszenia Ochrony Roślin.

Polska powyżej europejskiego celu
Europejska branża ochrony roślin zobowiązała się do osiągnięcia do 2025 roku ogólnoeuropejskiego poziomu zbiórki opakowań po środkach ochrony roślin wynoszącego 75%, a także do utworzenia systemów zbiórki w krajach Unii Europejskiej, w których takie rozwiązania jeszcze nie funkcjonowały. Polska, osiągając 85% poziomu zbiórki, przekracza europejski cel o 10 punktów procentowych. System PSOR należy do najdłużej działających tego typu rozwiązań w Europie, a jego wyniki plasują Polskę powyżej średniej europejskiej.
Perspektywę międzynarodową podczas briefingu prasowego PSOR przedstawił Steven Byrde, ekspert ds. gospodarki odpadami i systemów zbiórki opakowań w Europie, reprezentujący CropLife Europe. W swoim wystąpieniu omówił doświadczenia rynków zagranicznych, rozwój europejskich systemów zbiórki oraz wyzwania związane z ich funkcjonowaniem w zmieniającym się otoczeniu regulacyjnym. – System PSOR jest dojrzałym i niezwykle skutecznym modelem, który plasuje Polskę w ścisłej europejskiej czołówce. Waszą ogromną przewagą jest ścisła współpraca z dystrybutorami i prowadzenie zbiórki bezpośrednio w punktach sprzedaży. Nie we wszystkich krajach UE udało się to wdrożyć, dlatego polskie doświadczenia stanowią cenną lekcję dla całej Europy – mówi Steven Byrde.
W 2026 roku systemy zbiórki opakowań po środkach ochrony roślin funkcjonują w 24 z 27 państw członkowskich Unii Europejskiej. Doświadczenia poszczególnych krajów pokazują, że skuteczność tych rozwiązań zależy nie tylko od przyjętych regulacji, ale również od organizacji zbiórki, dostępności infrastruktury oraz zaangażowania wszystkich uczestników rynku.
– Dodatkowo Komisja Europejska zwraca uwagę na spójne wdrażanie prawa i zapowiada pakt przeciwko gold-platingowi, czyli przeciwko dokładaniu krajowych wymogów ponad przepisy unijne. W tym celu zapowiada porozumienie (Pactagainstgoldplating), które ma zwiększyć przejrzystość takich obowiązków i ułatwić ich przegląd oraz usuwanie zbędnych przepisów. Oczekujemy, że polski ustawodawca wykorzysta doświadczenia działających systemów zamiast budować wszystko od nowa Prawo unijne jest jedno, ale jego krajowe wdrożenie nie powinno osłabiać tego, co już wypracowaliśmy. Apelujemy, żeby nowe przepisy opierały się na rozwiązaniach, które od lat skutecznie działają – dodała Małgorzata Bojańczyk.

Rozszerzona odpowiedzialność producenta
Ogłoszenie najnowszych wyników Systemu PSOR przypada na ważny moment dyskusji nad przyszłością rozszerzonej odpowiedzialności producenta w Polsce. Zmiany regulacyjne dotyczące gospodarki opakowaniami stawiają przed przedsiębiorcami nowe wyzwania, związane m.in. z dostosowaniem funkcjonujących systemów do nowych wymogów prawnych oraz zapewnieniem równych warunków działania na rynku europejskim.
System PSOR stanowi przykład praktycznej realizacji rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Łączy cele gospodarki o obiegu zamkniętym z efektywnością organizacyjną, odpowiedzialnością środowiskową oraz edukacją użytkowników. Jego wieloletnie doświadczenia wskazują, że skuteczne zagospodarowanie odpadów wymaga współpracy całego łańcucha dostaw, a także przewidywalnego otoczenia prawnego.
Istotnym wyzwaniem pozostaje zachowanie sprawdzonych rozwiązań, które już dziś realizują ambitne cele środowiskowe, oraz wykorzystanie ich doświadczeń przy kształtowaniu nowych przepisów. Z perspektywy przedsiębiorców ważne jest również spójne wdrażanie prawa unijnego w poszczególnych państwach członkowskich, tak aby ograniczać ryzyko powstawania dodatkowych obciążeń regulacyjnych i nierównych warunków konkurencji.
Odpowiedzialne rolnictwo zaczyna się od codziennych praktyk
Integralną częścią Systemu PSOR są wieloletnie działania edukacyjne skierowane do rolników i pozostałych użytkowników środków ochrony roślin. Kampanie informacyjne, szkolenia, poradniki oraz współpraca z organizacjami branżowymi wspierają prawidłowe postępowanie z pustymi opakowaniami i ułatwiają realizację obowiązków środowiskowych w gospodarstwach rolnych.
Komentarz dotyczący zagospodarowania opakowań po środkach ochrony roślin przedstawiło także Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi – Prawidłowe gospodarowanie opakowaniami po środkach ochrony roślin jest ważnym elementem odpowiedzialnego i zrównoważonego rolnictwa. Wyniki osiągane w ramach Systemu PSOR pokazują, że dzięki współpracy producentów, dystrybutorów i przede wszystkim rolników, możliwe jest skuteczne wdrażanie rozwiązań służących ochronie środowiska. Z perspektywy Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi szczególnie cenne są inicjatywy, które nie tylko promują odpowiedzialne postawy, ale przede wszystkim oferują konkretne, sprawdzone i dostępne rozwiązania. System PSOR pokazuje, że troska o środowisko nie musi oznaczać dodatkowych barier dla produkcji rolnej, lecz może być integralną częścią nowoczesnego, konkurencyjnego rolnictwa. Szczególną wartością systemu jest nie tylko skuteczna organizacja zbiórki i zagospodarowania opakowań, ale również zapewnienie rolnikom możliwości ich bezpiecznego i odpowiedzialnego zwrotu. – Małgorzata Flaszka, Dyrektor Departamentu Hodowli i Ochrony Roślin, Ministerstwo Rolnictwo i Rozwoju Wsi.
Źródło: Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin












