Opuszczone cmentarze w czarnobylskiej Strefie Wykluczenia stały się ostoją różnorodności biologicznej. Badania pokazują, jak natura opanowuje miejsca opuszczone przez człowieka. Jakie gatunki odkryto na cmentarzach pod Czarnobylem? Czy opuszczone nekropolie mogą stać się azylem dla przyrody?
Opuszczone nekropolie w Czarnobylskiej Strefie Wykluczenia, niemal 40 lat po katastrofie w elektrowni jądrowej, ostały się niezwykłym azylem dla przyrody. Podczas prac badawczych na terenie Czarnobylskiego Radiacyjno-Ekologicznego Rezerwatu Biosfery naukowcy zbadali 24 cmentarze. Wyniki prac naukowych opublikował ukraiński rezerwat przyrody Askania-Nowa im. Fryderyka Falz-Feina. Zidentyfikowano ponad 400 gatunków roślin naczyniowych, w tym rzadkie i objęte ścisłą ochroną gatunki, a także wyjątkowo olbrzymie drzewa.
Prace badawcze na cmentarzach pod Czarnobylem
Prace badawcze objęły 24 cmentarze znajdujące się w Strefie Wykluczenia wokół Czarnobyla. Naukowcy podkreślają, że czarnobylskie nekropolie są wyjątkowe, ponieważ były czynne do momentu nagłej ewakuacji ludności w 1986 roku po katastrofie w elektrowni jądrowej.
Naukowcy zapowiedzieli, że prace naukowe i kolejna ekspedycja czarnobylskich cmentarzy zostaną powtórzone wiosną. Wcześniejsze badania w tym regionie skupiały się dotąd na zwierzętach.
Badania zostały wsparte przez Niemiecką Federalną Fundację Ekologiczną (Deutsche Bundesstiftung Umwelt, w skrócie DBU). Odbyło się to w ramach ukraińskiej inicjatywy dotyczącej zagrożonej bioróżnorodności i ochronie dziedzictwa kulturowego Polesia. Naukowcy zapowiedzieli, że badania zostaną powtórzone wiosną.
W większości opuszczonych nekropoliach na świecie proces zarastania roślinnością przebiega powoli i stopniowo. W Czarnobylskim Radiacyjno-Ekologicznym Rezerwacie Biosfery dzieje się to gwałtownie, dlatego jest to idealna ostoja bioróżnorodności.
Co znaleziono na opuszczonych cmentarzach pod Czarnobylem?
Na badanych nekropoliach odnotowano ponad 400 gatunków roślin naczyniowych, a niektóre z nich objęte są ochroną. Niezwykle cenne okazało się odnalezienie Jurinea cyanoides, rośliny z rodziny astrowatych, znajdującej się na liście gatunków ściśle chronionych w Rezolucji nr 4 Konwencji Berneńskiej.
Niemal na każdym badanym cmentarzu naukowcy odnotowali okazałe drzewa o obwodzie pnia przekraczającym od 200 do nawet 300 centymetrów. Rekordzistą okazał się dąb, którego obwód wynosi 446 centymetrów a martwy już okaz osiągał aż 510 centymetrów. Z kolei najbardziej okazała sosna liczyła 259 centymetrów w obwodzie.
Przedstawiciele rezerwatu Askania-Nowa im. Fryderyka Falz-Feina wskazują, że wiekowe i niezwykle duże drzewa niemal zniknęły z okolicznych lasów. Okazy rosnące na cmentarzach nie zostały wcześniej wycięte.
– Oprócz bogatej różnorodności biologicznej czarnobylskie cmentarze zachowały także inne wyjątkowe obiekty: kurhany, barcie, małe drewniane cerkwie na grobach staroobrzędowców – wskazują badacze z rezerwatu Askania-Nowa im. Fryderyka Falz-Feina na profilu na portalu społecznościowym Facebook.
Źródło:
- rezerwat Askania-Nowa im. Fryderyka Falz-Feina
