Rynek roślinnych alternatyw żywności jest dziś wart ok. 1 mld zł. Największą kategorię stanowią napoje roślinne, których sprzedaż rośnie zarówno wartościowo, jak i ilościowo. Konsumenci mają do wyboru coraz więcej produktów z roślinnych kategorii nie tylko w sklepach, ale też w restauracjach.
| Mówi: | Bożena Rudaś |
| Funkcja: | senior consultant |
| Firma: | NielsenIQ |
– Rynek produktów FMCG w Polsce obecnie wynosi ponad 320 mld zł, z czego wartość sprzedaży rynku produktów roślinnych to 968 mln zł, co odpowiada udziałom na poziomie 0,4 proc. – mówi agencji Newseria Bożena Rudaś, senior consultant w NielsenIQ, podczas New Food Forum 2026.
Wyliczenia te dotyczą czterech monitorowanych przez NielsenIQ kategorii: roślinnych napojów, serów, jogurtów i deserów oraz alternatyw mięsa.
– Bardzo prężnie się rozwijają i rosną napoje roślinne i zamienniki nabiału. Kategoria napojów roślinnych odnotowała od kwietnia 2025 roku do marca 2026 roku ponad 10-proc. wzrost sprzedaży wartościowej w stosunku do roku ubiegłego. Napoje roślinne rosną też wolumenowo – mówi Bożena Rudaś. – Te produkty są często wybierane przez konsumentów nie tylko jako stricte zamienniki nabiału, ale też z powodu różnych walorów smakowych czy z powodu alergii. To jest największa kategoria wśród zamienników.
Wartość sprzedaży tej kategorii wynosi ok. 585 mln zł. Dla porównania w przypadku zamienników mięsa jest to 171 mln zł, a odnotowany wzrost w badanym okresie (kwiecień 2025 – marzec 2026) wynosi 0,5 proc. Eksperci Polskiego Związku Producentów Żywności Roślinnej wskazują w swoim raporcie z 2024 roku („Branża żywności roślinnej w Polsce 2024 – dane, szanse i wyzwania”), że napoje roślinne to kategoria dobrze osadzona w świadomości konsumentów, szeroko reprezentowana zarówno w sklepach różnych sieci, jak i w kawiarniach czy restauracjach. Wybierają je osoby, które nie tylko ograniczają lub eliminują spożywanie produktów odzwierzęcych, lecz również dorośli z nietolerancją laktozy.
Pierwszy roślinny boom branża odnotowała w latach 2017–2019, kiedy do niewielkiej grupy wegan i wegetarian dołączyli nowi odbiorcy, na co dzień jedzący mięso i inne produkty odzwierzęce. Wtedy także na rynek weszli duzi producenci roślinnych alternatyw nabiału i mięsa, a kategoria ta zaczęła się pojawiać na dużą skalę w sieciach handlowych i gastronomii. Ich sprzedaż rosła nawet pomimo wyższych cen w stosunku do zwierzęcych odpowiedników. Okresem dynamicznego rozwoju kategorii produktów roślinnych były także dwa lata pandemii, kiedy liczba klientów kategorii wzrosła o 20 proc. Po kilku latach przyspieszenia od 2022 roku branża weszła w okres stabilizacji.
– Jeszcze pięć lat temu wzrosty notowane w kategoriach roślinnych były dwucyfrowe. Było dużo optymizmu, radości i zastanawialiśmy się, czy one całkowicie zmiotą z półek produkty odzwierzęce. Dzisiaj widzimy już na pewno, że te wzrosty wyhamowały i to, co przed nami, to współistnienie obu kategorii na półce – mówi ekspertka NielsenIQ.
Coraz częściej to rzeczywiście jest wspólna półka, co oznacza, że żywność roślinna dzieli przestrzeń z odzwierzęcymi odpowiednikami. Konsumentom daje to większą łatwość porównywania produktów.
– Cena kiedyś była dużo większą barierą w kupowaniu produktów roślinnych, bo one były znacznie droższe od tych tradycyjnych. Natomiast teraz skłaniałabym się ku temu, że półka po prostu się bardzo rozrosła. Polacy są konsumentami świadomymi, którzy dbają o swoje zdrowie, dobrostan i wybierają produkty roślinne jako alternatywę korzystną dla ich zdrowia, ale także coraz częściej wybierają produkty, które mają dużą zawartość białka, błonnika, także te bez alkoholu czy kofeiny. Teraz jest dużo większa półka i dużo więcej możliwości, żeby kupić żywność dobrą dla zdrowia – wyjaśnia Bożena Rudaś.
Dane z niemieckich sieci handlowych przytaczane przez ProVeg wskazują, że za Odrą żywność roślinna zdobywa przewagę cenową nad tradycyjną. W ubiegłym roku średnia wartość koszyka produktów roślinnych była o 5 proc. niższa niż koszyka produktów odzwierzęcych, podczas gdy cztery lata temu była warta o 52 proc. więcej. W Polsce w 2023 roku cena była wskazywana jako najpoważniejsza bariera przez 39 proc. respondentów.
– W badaniach prowadzonych na przestrzeni lat zawsze około 30 proc. deklaruje chęć ograniczenia spożycia mięsa. Ostatnio zbadaliśmy w Nielsenie chęć zamiany mleka tradycyjnego, zwierzęcego na mleko roślinne – zadeklarowało ją 25 proc. konsumentów, przy czym 16 proc. wśród pokolenia boomersów i ponad 30 proc. milenialsów – mówi ekspertka NielsenIQ.
Komentarz redakcji:
Rynek żywności roślinnej w Polsce dojrzewa – i to widać w danych. Po latach dynamicznych wzrostów branża wchodzi w etap stabilizacji, ale wciąż rośnie tam, gdzie konsumenci widzą realną wartość: w napojach roślinnych i zamiennikach nabiału. To właśnie one napędzają cały segment, odpowiadając na potrzeby osób dbających o zdrowie, środowisko czy zmagających się z alergiami.
Coraz szersza oferta i wspólne półki z produktami odzwierzęcymi sprawiają, że wybór staje się łatwiejszy, a różnice cen –-coraz mniejsze. Przykład Niemiec pokazuje, że przewaga cenowa produktów roślinnych jest możliwa, a polski rynek powoli podąża w tym kierunku.
To dobry moment, by patrzeć na żywność roślinną nie jako chwilową modę, lecz trwały element nowoczesnej, bardziej zrównoważonej diety, która wpływa na dobro środowiska i zdrowia.
