Skóra od lat jest wyznacznikiem jakości w modzie, jednak coraz częściej przed witryną sklepu galanteryjnego stajemy przed moralnym dylematem. Za trwałością i estetyką naturalnej skóry stoi cierpienie zwierząt, ludzi i środowiska. Przez lata jedyną alternatywą była tzw. ekoskóra, która ze względu na swoją krótką żywotność i plastikowy skład nie zyskała wielu zwolenników. Rozwiązanie przemysłu tekstylnego rosło tuż pod naszymi stopami… dosłownie. Mowa tu o grzybni.
To nie jest scenariusz z filmu science-fiction. To rewolucja, która dzieje się tu i teraz, a jej celem jest ocalenie milionów istnień i drastyczne zmniejszenie śladu węglowego branży fashion. Grzyby są fundamentem życia, a teraz mają potencjał do pobicia branży modowej.
Ukryty koszt tradycyjnej skóry
Zastanawiając się, czy skóra naturalna jest ekologiczna, musimy przyjrzeć się bliżej tradycyjnym i współczesnym metodom produkcji. Jej produkcja jest częścią ogromnej i rozwijającej się gałęzi przemysłu. Rynek zdominowany jest w głównej części przez Chiny oraz Brazylię, Indie i Włochy.
Produkcja skóry łączy się nierozerwalnie z hodowlą przemysłową zwierząt. Szacuje się, że każdego roku przemysł skórzany przetwarza ponad miliard zwierząt. Chociaż przedsiębiorstwa często usprawiedliwiają się jako „produkt uboczny” branży mięsnej, prawda jest bardziej skomplikowana. Pozyskiwanie skóry napędza masową hodowlę bydła, które są podstawą tej branży (65% to skóry bydlęce).
Dodatkowo obróbka surowej skóry na trwały materiał (garbowanie) jest procesem niezwykle obciążającym środowisko. Wykorzystywane silne środki chemiczne (m.in. sole chromu) zatruwają rzeki i glebę, powodując koszmar dla całego ekosystemu. Ponadto ludzie pracujący w garbarniach mają ciągłą styczność z toksynami, co zagraża ich życiu.
Grzybnia – Matka Natura jako projektantka
W dobie rozwoju technologii i… połączenia z naturą skóra staje się nie tylko fanaberią, ale również poważnym zagrożeniem. Z rozwiązaniem problemu przyszli biotechnolodzy, którzy docenili trwałość i efektywność natury. Alternatywą dla skóry stała się grzybnia!
Grzybnia to wegetatywna część grzyba, która tworzy gęstą sieć strzępek. Może być ona porównywana do systemu korzeniowego roślin, rozrastając się pod ziemią i dostarczając substancje odżywcze.
Naukowcy docenili jej trwałość, biodegradowalność oraz wegańskie pochodzenie tworząc materiał, który może zastąpić skórę. Odpowiednio hodowana grzybnia tworzy matę, która może być barwiona i przetwarzana tak, aby do złudzenia przypominać skórę. Ponadto powstały materiał jest oddychający, elastyczny i wytrzymały.
Proces hodowania grzybni jest ekologiczny – rośnie ona na odpadach rolniczych i używa ułamka ilości wody potrzebnej do tradycyjnej produkcji skóry. Co najważniejsze – produkcja nie wymaga zabijania ani jednego zwierzęcia.
Skóra z grzybni – materiał przyszłości o nazwie „Mylo”
Jednym z pionierów, który przeniósł tę technologię z laboratorium na wybiegi mody, jest amerykańska firma Bolt Threads. To oni stworzyli materiał o nazwie Mylo.
Sama technologia zachwyca w swojej prostocie tak jak jej produkt końcowy. Firma opracowała procedurę, w której komórki grzybni rosną na specjalnych pożywkach (trocinach i materii organicznej), pod odpowiednią temperaturą i wilgotnością. W takich warunkach grzybnia rozwija się niesamowicie, tworząc piankę. Po niecałych 2 tygodniach materiał jest zbierany i poddawany procesom wykończeniowym. W Bolt Threads proces „garbowania grzybni” opiera się na użyciu tzw. zielonej chemii, która eliminuje toksyczne substancje.
Firma osiągnęła wiele sukcesów i jest rozpoznawalna medialnie, między innymi dzięki współpracom z wielkimi gigantami modowymi takimi jak Adidas i Gucci.
Czy skóra z grzybni zastąpi zwierzęta hodowlane?
Zmiany w branży modowej są konieczne. Zakaz hodowli zwierząt na futra jest wprowadzony w wielu krajach świata. Z troski o zwierzęta i środowisko przyszedł czas na skórę! Każdy metr kwadratowy wyprodukowanego materiału z grzybni to potencjalnie uratowane życie.
Współczesna moda fast fashion promuje produkty słabej jakości i łatwo dostępne, często opierające się na „plastikowych” materiałach. Z drugiej strony rynek dóbr luksusowych promuje skóry naturalne jako symbol statusu. Firma Bolt Threads i grzybnia starają się zmienić ten obraz, zaczynając od promowania tego ekologicznego materiału w popularnych domach modowych. Etyka staje się nowym luksusem!
Skóra z grzybni początkiem biofabrykacji
Konsumenci stają się coraz bardziej świadomi swoich zakupowych wyborów, stawiając na naturalne i ekologiczne produkty. Ten pozytywny trend wspiera eksplorowanie możliwości i rozwiązań, jakie są zgodne z naturą. Przyszłością stają się materiały biodegradowalne o zamkniętym obiegu.
Wspieranie lokalnych producentów i firm, które szukają ekologicznych rozwiązań, daje jasny sygnał o potrzebach rynkowych i potrzebach kupujących. Grzyby – fundament życia i inżynierowie runa leśnego pokazują, jak łatwo można zrezygnować z przemysłu pełnego cierpienia.
Źródła:
